Le tilleul multicentenaire

Panneau 41

Le tilleul multicentenaire

Sur la même butte, à l’Ouest de la chapelle se dresse un tilleul de Hollande, hybride de deux tilleuls, plusieurs fois centenaire et le plus vieux de son espèce en Belgique.

En 1912, la circonférence de son tronc atteint déjà 6,40 m. Elle a ultérieurement dépassé les 8 m.

Aujourd’hui un support central métallique soutient les hautes ramifications qui ont trouvé vitalité dans l’aubier du tronc profondément creusé. Sans cette béquille, l’arbre serait réduit à l’état de buisson.

Jadis, le tilleul était planté pour ses vertus multiples, ce qui lui a valu d’être désigné « Arbre de la Vie des Francs et des Ermites ».

Le tilleul était aussi fréquemment identifié comme repère pour un lieu de rassemblement, une place publique, pour souligner la présence d’un élément patrimonial (une fontaine, une borne de limite), ou encore pour accentuer la présence d’un élément sacré (une borne-potale, une statue religieuse, une chapelle).

L’ensemble du site, tertre, chapelle et tilleul, est classé depuis 1977 par la Commission des Monuments et Sites. Il est répertorié dans les « Arbres remarquables de Belgique » des Eaux et Forêts ainsi que dans « Géants aux pieds d’argile » de la Région Wallonne.  

De eeuwenoude lindeboom

Op dezelfde heuvel, ten westen van de kapel, staat een Nederlandse linde. Het is een hybride van twee lindebomen van enkele honderden jaren oud en de oudste in zijn soort in België.

In 1912 bereikte de omtrek van de stam al 6,40 m. Later overschreed hij 8 m. Tegenwoordig wordt de boomkruin ondersteund door een centrale metalen steun die oprijst vanuit de diep uitgeholde stam.

In het verleden werd de linde geplant vanwege zijn vele deugden, wat hem de titel "Levensboom van de Franken en Kluizenaars" opleverde.

De lindeboom werd ook vaak geïdentificeerd als een herkenningspunt voor een ontmoetingsplaats, een openbaar plein, om de aanwezigheid van een erfgoedelement (een fontein, een grensmarkering) te benadrukken, of om de aanwezigheid van een heilig element (een veldkapel, een religieus beeld, een kapel) te accentueren.

De hele site, heuvel, kapel en lindeboom, staat sinds 1977 op de monumentenlijst van de Commission des Monuments et Sites. Ze is opgenomen in de "Opmerkelijke Bomen van België" van de overheidsdienst Waters en Bossen en in de "Géants aux pieds d’argile”  (Reuzen met lemen voeten) van het Waalse Gewest.