Four à pain

Panneau 7

Le four à pain à deux volumes

Celui-ci est constitué de deux volumes. Le plus grand (2) était le local de préparation des pâtes et le plus petit (1), le four proprement dit, servait à la cuisson des pains.

Une cheminée, aujourd’hui disparue, émergeait entre les deux espaces et évacuait la fumée issue de la combustion du bois brûlé dans le petit four.

Les fours à pain étaient répandus dans les villages. Ils n’étaient pas seulement des outils de cuisson ; les villageois apportaient chacun leur pâte pour la cuire ensemble, favorisant ainsi l’interaction sociale. Ces rencontres autour du four à pain avaient une vocation communautaire associée parfois à des célébrations festives. Les nombreux fours à pain encore présents
dans nos villages témoignent de l’importance du pain dans la vie quotidienne des paysans à travers l’histoire. Les fours à pain ont laissé une empreinte durable sur notre patrimoine culturel rural.

Au Sud de ce four, un espace « remise » adjoint (3) était jadis un local « école » pour les enfants de Bormenville et ceux habitant le haut plateau de Montegnet « Nonfay ».

Le four à pains à deux volumes  - De broodover met twee volumes

De oven bestaat uit twee delen. Het grootste volume was de bereidingsruimte van het deeg, terwijl de oven zelf werd gebruikt voor het bakken van brood. De schoorsteen op dit gebouw is momenteel afgebroken maar diende in de tijd om de rookgassen af te voeren vanuit de oven.

Er zijn nog steeds veel ovens gemaakt van lokale steen (zandsteen en kalksteen) in onze dorpen. Deze broodovens hadden niet enkel de bedoeling om de eigenaar van brood te voorzien; de dorpelingen brachten vaak elk hun eigen deeg mee om het samen te bakken, waardoor sociale interactie in het dorp werd bevorderd. Deze ontmoetingen rond de broodoven vormden het gemeenschapleven en gingen soms gepaard met feestelijke vieringen.                                      De vele broodovens die nog steeds in onze dorpen aanwezig zijn, getuigen van het belang van brood in het dagelijks leven van dorpelingen door de geschiedenis heen. Broodovens hebben een blijvende indruk achtergelaten op ons cultureel erfgoed op het platteland.

Rechts van deze oven was de aangrenzende "schuur" ooit een school voor de kinderen van Bormenville en zij die op het hoge plateau van Montegnet "Nonfay" woonden. Vandaar de naam Ferme de préau, letterlijk “boerderij met overdekte speelplaats”

Anekdote

"Bij zonsopgang (Dès potron-minet) werden de kinderen van Nonfay aangewezen om de sluis te openen van de vijver van Nonfay, rekening houdende met de waterbehoeften van de vijver die de molen van Masseret voedde (l’étang « Théâtre »). Hun taak volbracht, gingen de kinderen vervolgens hun weg naar Bormenville waar ze naar school gingen achter de broodoven. Tijdens de kermis van Bormenville kwamen de huisvrouwen grote taarten in de oven bakken en het was niet ongebruikelijk dat een boerin er voor die gelegenheid ook een speenvarken ging braden."